Provincial Star OTOP (ผลิตภัณฑ์ที่เสนอเข้าคัดสรร)
จังหวัด
น่าน : ผลิตภัณฑ์ผ้าทอเมืองน่าน
Nan Province :
| ผ้าทอเมืองน่าน
ผ้าทอลายน้ำไหลสันนิฐานว่าการออกแบบลายผ้าทอชาวไทยลื้อ
ซึ่งสืบเชื้อสายมาจากชาวไทยลื้อในดินแดน สิบสองปันนา ประเทศจีน อพยพเข้ามาอยู่ในประเทศไทยตั้งแต่ปี พ.ศ.2379 โดยตั้งถิ่นฐานที่บ้านล้าหลวง อ.เชียงคำ จ.พะเยา และตั้งถิ่นฐานอยู่ที่บ้านหนองบัว บ้านต้นฮ่าง ต.ป่าคา อ.ท่าวังผา จ.น่าน และบ้านดอนมูล อ.ท่าวังผา จ.น่าน โดย การนำของเจ้าหลวงเมืองล้า ชาวไทยลื้อ มีภาษาพูด และประเพณีวัฒนธรรมเป็นของตนเอง และรักษาสืบทอดจนถึงปัจจุบัน นี้ ประวัติดังกล่าวได้ปรากฎในจิตรกรรมฝาผนังวัดภูมินทร์ ซึ่งเป็นฝีมือช่างสกุลลื้อ ที่ได้วาดลวดลายของผ้าซิ่นของผู้หญิง ในรูปเป็นลายผ้าซิ่นทั้งหมดด้วยผ้าทอลายน้ำไหลที่ดัดแปลงมาจากผ้าลายชาวลื้อ สมัยแรกๆ นิยมใช้ไหมเงิน และไหมคำ ด้านลายผ้าตรงส่วนที่เป็นหยักของกระแสน้ำ จากนั้นใช้ลายมุกรูปสัตว์แทรกเพื่อแสดงว่าผู้คิดลายน้ำไหล ไม่ได้ลอกแบบ ของชาวลื้อมาทั้งหมด ผ้าทอลายน้ำไหลไทยลื้อเริ่มทอกันครั้งแรกที่บ้านหนองบัว อ.ท่าวังผา จ.น่าน เป็นศิลปะการทอผ้า ด้วยมือ สาเหตุที่เรียกผ้าทอลายน้ำไหล เพราะลวดลายที่ทอออกมามีลักษณะเหมือนลายน้ำไหล จึงเรียกว่าผ้าลายน้ำไหล แต่ ปัจจุบันได้คิดพลิกแพลงลวดลายต่างๆ เพิ่มขึ้นมาอีกมากมาย และได้ขยายพื้นที่การทอผ้าเพิ่มขึ้นเป็นจำนวนมาก แต่ยังคง เรียกชื่อเดิมว่าผ้าลายน้ำไหล ผ้าทอลายน้ำไหลจังหวัดน่าน ปัจจุบันมีการทอลวดลายต่างๆ มากมาย เช่น ลายน้ำไหล มี ลักษณะเป็นคลื่นเหมือนขั้นบันไดมองดูเหมือนสายน้ำกำลังไหลเป็นทางยาว นับว่าเป็นลายต้นแบบ และดั้งเดิม จึงเรียกลาย น้ำไหล - ลายจรวด เป็นการเพิ่มหยักในลายน้ำไหลเป็นลายที่มีลักษณะคล้ายจรวดกำลังพุ่ง หรือตอปิโด - ลายดอกไม้หรือลายแมงมุม เมื่อนำผ้าลายน้ำไหลมาต่อกันมีจุดช่องว่างตรงกลางเติมเส้นลายขาเล็กๆ แยกออกรอบตัว มอง ดูคล้ายดอกไม้หรือแมงมุม เรียกว่าลายดอกไม้หรือ ลายแมงมุม - ลายปลาหมึก มีลักษณะลวดลายคล้ายแมงมุม แต่ทิ้งหางยาวกว่าลายแมงมุม - ลายเล็บมือนาง คือ การนำลายน้ำไหลมาหักมุมให้ทู่ และทอสอดสีด้ายให้เลี่ยมเป็นชั้นๆ - ลายธาตุ เป็นลวดลายที่ประยุกต์ขึ้นมาตามลักษณะคล้ายเจดีย์เป็นชั้นๆ ยอดเจดีย์ปลายแหลม - ลายกาบ ลักษณะใช้เส้นฝ้ายหลายสีทอซ้อนกันหลายชั้นเป็นกาบ - ลายใบมีด มีลักษณะการสอดสีด้ายหลายๆ สีในผืนผ้าดูลักษณะเหมือนใบมีดโกนบางๆ สบับสีหลายสีในผืนผ้า สำหรับลายลายน้ำไหลเป็นลายที่มีความนิยม และมียอดจำหน่ายมากที่สุด และนอกจากนี้ยังมีลายแมงมุมสลับกับลายน้ำไหล เพื่อเพิ่มความสวยงาม |
| ผู้ผลิตและสินค้า (Producer & Products) |
ที่อยู่ (Address) |
โทรศัพท์ (Telephone) |
|
| 1 | กลุ่มทอผ้าไหมบ้านนาผา | 272 หมู่ 3 บ้านนาผา ตำบลกองควาย อำเภอเมือง จังหวัดน่าน 55000 | 054 741720, 08 1472 8543 |
| 2 | กลุ่มทอผ้าไทลื้อศิลาแลง | 103 หมู่ 5 ตำบลศิลาแลง อำเภอปัว จังหวัดน่าน 55120 | 054 792178 |
| 3 | กลุ่มทอผ้าแม่บ้านเฮี้ย | 141 หมู่ 1 บ้านเฮี้ย ตำบลศิลาแลง อำเภอปัว จังหวัดน่าน 55120 | 054 791255 |
| 4 | กลุ่มสตรีทอผ้าบ้านทุ่งสน | 27 หมู่ 4 บ้านทุ่งสุน ตำบลงอบ อำเภอทุ่งช้าง จังหวัดน่าน 55130 | 08 1938 0061, 08 9521 5029 |
| 5 | กลุ่มสตรีสหกรณ์ดอนไชยไร่อ้อย | 85 หมู่ 3 บ้านดอนไชย ตำบลศิลาแลง อำเภอปัว จังหวัดน่าน 55120 | 054 792132, 08 1366 7323 |
| 6 | กลุ่มสตรีทอผ้าบ้านทุ่งสุน | 27 หมู่ 4 บ้านทุ่งสุน ตำบลงอบ อำเภอทุ่งช้าง จังหวัดน่าน 55130 | 08 1938 0061, 08 9521 5029 |