Provincial Star OTOP (ผลิตภัณฑ์ที่เสนอเข้าคัดสรร)
จังหวัด
จันทบุรี :
ผลิตภัณฑ์เสื่อจันทรบูร
Chanthaburi Province :
| ตามประวัติ
กก จันทบูร
มีต้นกำเนินแถบจังหวัดจันทบุรี
เชื่อกันว่า
มีกกประเภทนี้ขึ้นอยู่ตามคันนาทั่วไปมานานแล้ว
เดิมชาวบ้านนิยมตัดมาแล้วผ่าเป็นเส้น ใช้ทำเชือกมัดปู ต่อมามีพวกแม่ชีเชื้อสายญวน ผู้นับถือศาสนาคริสต์ที่อยู่ใน บริเวณอารามฟาติมา วัดคาทอลิก สะพานวัดจันท์ ตำบลจันทนิมิต อำเภอเมืองจันทบุรี จังหวัดจันทบุรี เป็นผู้ริเริ่ม การทอเสื่อจากกกจันทบูร เป็นกลุ่มแรก ชาวจันทบุรี เรียกกลุ่มนี้ว่า พวกญวน และเรียกเสื่อที่ทอได้ว่า เสื่อชี ซึ่งถือว่า เป็นชื่อเดิมของเสื่อกกจันทบูร ต่อมาชาวญวนได้แนะนำให้ชาวบ้านในจังหวัดจันทบุรีปลูกกกไว้เพื่อแลกเปลี่ยนกับเสื่อ ทำให้ชาวบ้านนิยมปลูกกก ฝึกหัดทอเสื่อ และใช้เสื่อกันมากขึ้น จนกลายเป็นสินค้าพื้นเมือง เมื่อสมเด็จพระนางเจ้ารำ ไพพรรณี พระบรมราชินีในรัชกาลที่ 7 ได้เสด็จพระราชดำเนินมาประทับอยู่ ณ วังสวนบ้านแก้ว (ปัจจุบันคือสถาบัน ราชภัฎรำไพพรรณี) เมื่อปี พ.ศ.2493 พระองค์ได้ทรงพัฒนาการทอเสื่อจันทบูรให้เจริญก้าวหน้ายิ่งขึ้น พระองค์ได้ เสด็จพระราชดำเนินไปทอดพระเนตรกิจการการทอเสื่อของแม่ชีที่วัดญวน ทรงพบข้อบกพร่องบางประการ พระองค์ ทรงเห็นว่าควรได้รับการพัฒนาในเรื่องการย้อมสี การฟอกให้เส้นกกขาว จึงมีพระราชดำริให้ปรับปรุงกรรมวิธีฟอก กกก่อนย้อม จะได้สีกกที่ย้อมสดใสขึ้น และมีคุณภาพคงทนถาวร ได้โปรดเกล้าฯ ให้ตั้งโรงงานทอเสื่อที่วังสวนบ้านแก้ว มีลูกจ้าง 30 คน แบ่งเป็นแผนกต่างๆ เสื่อที่ผลิตได้ในขณะนั้นชาวบ้านขนานนามว่า "เสื่อจันทบูรสมเด็จ" นอกจากนั้น ยังนำเสื่อที่ทอแล้วมาประดิษฐ์เป็นผลิตภัณฑ์ต่างๆ ได้อีก เช่น ผลิตเป็นกระเป๋าเอกสาร กระเป๋าถือสตรี ที่รองจาน ที่รอง แก้ว กล่องใส่กระดาษเช็ดมือ ฯลฯ และโปรดเกล้าฯ ให้ติดเครื่องหมายการค้าในผลิตภัณฑ์ที่ทำจากเสื่อเป็นรูปคนหาบกระ จาด ใช้ชื่อว่า "อุตสาหกรรมชาวบ้าน" แสดงให้เห็นถึงพระปรีชาสามารถของพระองค์ ที่ได้ชื่อว่าเป็นผู้ทรงริเริ่มให้เกิด อุตสาหกรรมประจำถิ่น จนกลายเป็นผลิตภัณฑ์ที่ทรงคุณค่าแก่ชาวจันทบุรี และถือเป็นของดีประจำจังหวัดจันทบุรี จาก พระราชดำริให้มีอุตสาหกรรมชาวบ้านดังกล่าวนั้น ทำให้เกิดศูนย์ฝึกฝน ศิลปาชีพ ให้ลูกจ้างจำนวนหนึ่งหลังจากออก ไปประกอบอาชีพมีกิจการเป็นของตัวเอง ได้นำประสบการณ์ที่ได้จากโรงงานไปดำเนินกิจการจนได้ผลอย่างดี จึงทำให้ กิจการค้าด้านนี้แพร่หลายตามครัวเรือนราษฎร์มากขึ้น จนกระทั่งปัจจุบัน อาชีพการปลูกกก การทอเสื่อจันทบูรกลายเป็น ศิลปหัตถกรรมพื้นบ้านที่มีชื่อเสียงของชาวจังหวัดจันทบุรีตราบเท่าทุกวันนี้ |
| ผู้ผลิตและสินค้า (Producer & Products) |
ที่อยู่ (Address) |
โทรศัพท์ (Telephone) |
|
| 1 | กลุ่มเกษตรกรทำเสื่อกกบางสระเก้า | 6 หมู่ 5 บ้านล่าง
ตำบลบางสระเก้า อำเภอแหลมสิงห์
จังหวัดจันทบุรี 22130 www.thaitambon.com/CT/Bangsrakao.htm |
039 450587, 08 1455 8687 |
| 2 | กลุ่มสตรีทอเสื่อกกเขาน้อยท่าแฉลบ | 70/1 หมู่ 9 บ้านเขาน้อยท่าแฉลบ ตำบลบางกะจะ อำเภอเมือง จังหวัดจันทบุรี 22000 | 039 391208 |
| 3 | กลุ่มสตรีทอเสื่อกกบ้านเสม็ดงาม หมู่ 11 | 61/1 หมู่ 11 บ้านเสม็ดงาม ตำบลหนองบัว อำเภอเมือง จังหวัดจันทบุรี 22000 | 039 454333, 039 454321(ที่ศูนย์ฯ) |
| 4 | กลุ่มสตรีทอเสื่อกกบ้านเสม็ดงาม หมู่ 10 | หมู่ 10 ตำบลหนองบัว อำเภอเมือง จังหวัดจันทบุรี 22000 | 039 454023 |
| 5 | กลุ่มผลิตภัณฑ์เสื่อกกบ้านเกาะสาน | 15/1 หมู่ 6 บ้านเกาะสาน ตำบลมะขาม อำเภอมะขาม จังหวัดจันทบุรี 22150 | 039 461266 |
| 6 | กลุ่มแม่บ้านเกษตรกรหมู่ 3 | 37 หมู่ 3 ตำบลเกาะขวาง อำเภอเมือง จังหวัดจันทบุรี 22000 | 039 333755 |
| 7 | กลุ่มหมวกถักจากกก | 102 หมู่ 1 ตำบลสองพี่น้อง อำเภอท่าใหม่ จังหวัดจันทบุรี 22120 | 039 367704 |